လူသိနည္းၿပီး တန္ဖိုးႀကီးမား အလြန္ရွားပါးေသာ ျမန္မာ့ေတာေတာင္အတြင္းရွိ အရာမ်ား

မြန်မာ့တောတောင်များ အတွင်းမှာရှိတဲ့ တန်ဖိုးကြီးမားပြီး ရှားပါးထူးဆန်းတဲ့ အရာများကို ဖော်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။ အဆိုပါ ပစ္စည်းတွေဟာ တဖက်နိုင်ငံက တရားမဝင် ကုန်သွယ်ရောင်းဝယ်မှုတွေကြောင့် အတော်များများ ပျက်စီးပျောက်ဆုံး ကုန်ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ ယင်းပစ္စည်းများကို ထိန်းသိမ်းစေလိုတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ ပုံမမြင်ဘူးသူများ မြင်ဖူးစေရန်အတွက် ပုံနှင့်တကွ ဖော်ပြလိုက်ရပါတယ်။

ညောင်နီပင်

မြန်မာနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ တောထဲတွင် ရံဖန်ရံခါ တွေရလေ့ရှိသော ညောင်ပင်နီဖြစ်သည်။ သစ်ပင်ကိုင်းအား ဓါးဖြင့်ခုတ်လျှင် လူကဲ့သို့ သွေးများထွက်သည်။ တရုတ်နိူင်ငံမှ အဓိကထား ဝယ်သည်ဟု သိရသည်။ ၁၉၆၈ ခုနှစ်တွင် ပဲခူးရိုးမတွင် ကွန်မြူနစ် ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးမှ ထိုအပင်ကိုတွေ့ရှိ၍ အပင်လိုက်ခုတ်ကာ တရုတ်နိူင်ငံသို့ ရောင်းချခဲ့သည်ဟု သိရသည်။

ယခုခေတ်တွင်လည်း ထိုအပင်ကို လိုက်လံရှာဖွေ ဝယ်ယူနေသော ထိုင်းလူမျိုး အချို့နှင် တရုတ်လူမျိုးတို့ကို တွေ့ဖူးသည်။ ဒေသခံအချို့ တွေ့ဖူးလျှင် လမ်းပြကြေးပေးကာ လိုက်လံရှာဖွေတက်ကြသည်။ ထိုအပင်သည် ကျောက်မျက်အတုလုပ်သည့်လုပ်ငန်းနှင့် ဆေးဝါးဖော်စပ်သည့် နေရာတွင် အလွန်အသုံးဝင်သည်ဟု ကြားဖူးသည်။ ယခုအခါ ထိုအပင်မှာ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားသည်။

ကျွန်းနက်

မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေနံမြေနှင့်ဆက်စပ်နေသော ဒေသအချို့တွင် ပေါက်ရောက်သည်။ ကျွန်းနက်သည် မူလအစက ကျွန်းဖိုပင် ဖြစ်သော်လည်း ရေနံမြေ၏ အောက်ခံမြေဆီလွာနှင့် ကျောက်အလွာကြောင့် သက်တမ်းရင့်လာသည့်အခါ ကျွန်းနက်အဖြစ်သို့ပြောင်းလဲသွားသည်။ ကျွန်းနက်အား အဂ္ဂရိတ်ထိုးသည့်နေရာတွင် အလွန်အသုံးဝင်သည်။ ကျွန်းနက်အား အဆီအနှစ်ထုတ်ကာ အဂ္ဂရိတ်ပညာဖြင့် သံလုံးရအောင် လုပ်သည်။ ကျွန်းနက်၏ မူလအသားမှာလဲ မီးရှို့၍ပြာချလျှင် သံလိုက်သယောင်ရှိသည်။

အဂ္ဂရိတ်ပညာဖြင့် ဓါတ်လုံးရအောင် ထိုးနိုင်လျှင် ပီယသီဒ္စီ၊ ကာယသိဒွီတို့၌ အလွန်ထူးခြားသည်။ ဂမ္ဘီရအနွယ်ဝင် သစ်ပင် ဖြစ်သောကြောင့် တော်ရုံတန်ရုံ တွေ့ရှိဖို့မလွယ်ကူသလို တွေ့ရှိသည့် ကျွန်းနက်ပင်အချို့မှာလဲ ဘုရားဆင်းထု ထုပ်လုပ်ရန်သာ အသုံးဝင်သည်။ ကျွန်းနက်သားအစစ်အား ပိသာချိန်ဖြင့် ချိန်တွယ်ကာ သိန်းဂဏန်းကျပ်ဖြင့် ဝယ်ယူကြောင်းသိရသည်။

ဝါးအမြူတေ

ဝါးအမြူတေသည် ဝါးတောများထဲတွင် တစ်ပင်တည်း ထူးခြားစွာ ပေါက်သည်။ ဝါးများထဲတွင် သန္ဓေတည်သည်။ ပုံစံမှာ အလုံး သို့မဟုတ် နွယ်ပင်ကဲ့သို့ ပုံစံမျိုးဖြစ်သည်။ ဝါးအမြူတေသည် လပြည့်၊ လကွယ်ညများတွင် ထိုဝါးထဲမှ စကားပြောသံများ သီချင်းဆိုသံများ ဝါးကြိတ်သံများ ကြားရတက်သည်။ပုဂံခေတ်က ဝါးထဲမှမွေးဖွား၍ ဘုရင့်မိဖုရား ဖြစ်သွားသော ဝေဠုဝတီမိဖုရားသည် ထိုအမြူတေမှ ပေါက်ဖွားသည့်ဟု ကြားဖူးသည်။

ထိုဝါးအမြူတေအား အိမ်၌ဆောင်ထားလျှင် စီးပွားတက်ခြင်း၊ လာဒ်လာဘပွင့်ခြင်း စသည့်အကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိသည်။ အထူးသဖြင့် စုန်း၊ ကဝေအောက်လမ်းတို့ မပြုစားနိုင်သောကြောင့် စုန်းယုံကြည်သော အာရှနိုင်ငံအချို့နှင့် အာဖရိကနိုင်ငံအချို့က ဈေးကောင်းပေး၍ ဝယ်တက်သည်။

သစ်ကွင်း

တောကြီးတောင်ကြီးများတွင်သာ တွေ့ရတက်သည်။ ပုံပါသစ်ကွင်းများကို အိမ်၌ဆောင်ထားလျှင် မီးကွင်းသည်။ လူ၊နတ် ချစ်ခင်သည်။ စုန်း၊ အောက်လမ်းတို့ ပြုစားခြင်း ကင်းလွတ်သည်။ စုန်းယုံကြည်သော မြန်မာလူမျိုးများနှင့် ထိုင်းလူမျိုး၊ မလေးလူမျိုးတို့က ဈေးကောင်းပေး၍ ဝယ်တက်သည်။

သံစားကျောက်

ရှေးဟောင်းပစ္စည်း ပွဲစားများနှင့် ထိုင်းလူမျိုးများ အလွန်လိုချင်နေသော ကျောက်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ထိုကျောက်ကို ရေတံခွန်များ ပေါများရာဒေသနှင့် မီးတောင်များရှိရာ ဒေသတို့တွင်သာ တွေ့ရတက်သည်။ ထိုကျောက်၏ ကာလပေါက်ဈေး တန်ဖိုးမှာ သိန်းတစ်ထောင်အောက်သာ ဖြစ်သည်။

ထိုကျောက်သည် မိုးရေ၊ အောက်ဆီဂျင်နှင့် အိုင်းယွန်းဆာလဖြူရစ်တို့နှင့် ထိတွေ့ပြီးဓါတ်ပြုကာ အက်ဆစ်ဓါတ် ဖြစ်ပေါ်သောကြောင့် သံအရည်ပျော်ခြင်းဖြစ်သည်။ အရည်ပျော်သည်မှာလဲ ချက်ချင်းပျော်သွားခြင်း မဟုတ်ဘဲ နှစ်ရက်သုံးရက်ခန့်မှသာ အရည်ပျော်ခြင်း ဖြစ်သည်။

ခြသံ

အဂ္ဂရိတ်ပညာရှင်များ တောထဲရှိခြတောင်ပို့များအား ဖြို၍ရှာသော ကျောက်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ခြသံစစ်လျှင် ကျောက်ပျဉ်၌ သွေးလျှင် နို့ကဲ့သို့အဖြူရောင်အရည်များ ထွက်တတ်သည်။ ပုဂံခေတ် ရှင်အဇ္ဇဂေါဏ၏ မုဆိုးမဘုရားတည်နိူင်သော ရွှေဖြစ်၊ ငွေဖြစ်လမ်းစဉ် အောင်မြင်ရခြင်းသည် ခြသံ၏အရေးပါမူကြောင့်လဲ ဖြစ်သည်။

ကျောက်လိပ်၊ ကျောက်ခရုနှင့် ကျောက်ငါး

ထိုကျောက်ဖြစ်နေသော ရေနေသတ္တဝါများအား ကျောက်ဆောင် ထူထပ်၍ ရေနှင့်နီးသည့်နေရာများတွင် တွေ့ရတက်သည်။ ထိုကျောက်သတ္တဝါများ၏ အသုံးဝင်ပုံမှာ ရေဖလားထဲတွင် ထည့်၍ ပြဒါးကျွေးထားလျှင် ရက်အတန်ကြာသည့်အခါ ထိုကျောက်သတ္တဝါများ စွန့်ပစ်သော အညစ်ကြေးမှာ ရွှေဖြစ်နေတက်သည်ဟု ကြားဖူးသည်။

Credit ; ထက် မြတ်အောင်

Zawgyi

ျမန္မာ့ေတာေတာင္မ်ား အတြင္းမွာရွိတဲ့ တန္ဖိုးႀကီးမားၿပီး ရွားပါးထူးဆန္းတဲ့ အရာမ်ားကို ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္။ အဆိုပါ ပစၥည္းေတြဟာ တဖက္ႏိုင္ငံက တရားမဝင္ ကုန္သြယ္ေရာင္းဝယ္မႈေတြေၾကာင့္ အေတာ္မ်ားမ်ား ပ်က္စီးေပ်ာက္ဆုံး ကုန္ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ယင္းပစၥည္းမ်ားကို ထိန္းသိမ္းေစလိုတဲ့ ရည္႐ြယ္ခ်က္နဲ႔ ပုံမျမင္ဘူးသူမ်ား ျမင္ဖူးေစရန္အတြက္ ပုံႏွင့္တကြ ေဖာ္ျပလိုက္ရပါတယ္။

ေညာင္နီပင္

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ ေတာထဲတြင္ ရံဖန္ရံခါ ေတြရေလ့ရွိေသာ ေညာင္ပင္နီျဖစ္သည္။ သစ္ပင္ကိုင္းအား ဓါးျဖင့္ခုတ္လွ်င္ လူကဲ့သို႔ ေသြးမ်ားထြက္သည္။ တ႐ုတ္ႏိူင္ငံမွ အဓိကထား ဝယ္သည္ဟု သိရသည္။ ၁၉၆၈ ခုႏွစ္တြင္ ပဲခူး႐ိုးမတြင္ ကြန္ျမဴနစ္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးမွ ထိုအပင္ကိုေတြ႕ရွိ၍ အပင္လိုက္ခုတ္ကာ တ႐ုတ္ႏိူင္ငံသို႔ ေရာင္းခ်ခဲ့သည္ဟု သိရသည္။

ယခုေခတ္တြင္လည္း ထိုအပင္ကို လိုက္လံရွာေဖြ ဝယ္ယူေနေသာ ထိုင္းလူမ်ိဳး အခ်ိဳ႕ႏွင္ တ႐ုတ္လူမ်ိဳးတို႔ကို ေတြ႕ဖူးသည္။ ေဒသခံအခ်ိဳ႕ ေတြ႕ဖူးလွ်င္ လမ္းျပေၾကးေပးကာ လိုက္လံရွာေဖြတက္ၾကသည္။ ထိုအပင္သည္ ေက်ာက္မ်က္အတုလုပ္သည့္လုပ္ငန္းႏွင့္ ေဆးဝါးေဖာ္စပ္သည့္ ေနရာတြင္ အလြန္အသုံးဝင္သည္ဟု ၾကားဖူးသည္။ ယခုအခါ ထိုအပင္မွာ မရွိသေလာက္ ရွားပါးသြားသည္။

ကြၽန္းနက္

ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ ေရနံေျမႏွင့္ဆက္စပ္ေနေသာ ေဒသအခ်ိဳ႕တြင္ ေပါက္ေရာက္သည္။ ကြၽန္းနက္သည္ မူလအစက ကြၽန္းဖိုပင္ ျဖစ္ေသာ္လည္း ေရနံေျမ၏ ေအာက္ခံေျမဆီလြာႏွင့္ ေက်ာက္အလြာေၾကာင့္ သက္တမ္းရင့္လာသည့္အခါ ကြၽန္းနက္အျဖစ္သို႔ေျပာင္းလဲသြားသည္။ ကြၽန္းနက္အား အဂၢရိတ္ထိုးသည့္ေနရာတြင္ အလြန္အသုံးဝင္သည္။ ကြၽန္းနက္အား အဆီအႏွစ္ထုတ္ကာ အဂၢရိတ္ပညာျဖင့္ သံလုံးရေအာင္ လုပ္သည္။ ကြၽန္းနက္၏ မူလအသားမွာလဲ မီးရႈိ႕၍ျပာခ်လွ်င္ သံလိုက္သေယာင္ရွိသည္။

အဂၢရိတ္ပညာျဖင့္ ဓါတ္လုံးရေအာင္ ထိုးႏိုင္လွ်င္ ပီယသီဒၥီ၊ ကာယသိဒြီတို႔၌ အလြန္ထူးျခားသည္။ ဂမၻီရအႏြယ္ဝင္ သစ္ပင္ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေတာ္႐ုံတန္႐ုံ ေတြ႕ရွိဖို႔မလြယ္ကူသလို ေတြ႕ရွိသည့္ ကြၽန္းနက္ပင္အခ်ိဳ႕မွာလဲ ဘုရားဆင္းထု ထုပ္လုပ္ရန္သာ အသုံးဝင္သည္။ ကြၽန္းနက္သားအစစ္အား ပိသာခ်ိန္ျဖင့္ ခ်ိန္တြယ္ကာ သိန္းဂဏန္းက်ပ္ျဖင့္ ဝယ္ယူေၾကာင္းသိရသည္။

ဝါးအျမဴေတ

ဝါးအျမဴေတသည္ ဝါးေတာမ်ားထဲတြင္ တစ္ပင္တည္း ထူးျခားစြာ ေပါက္သည္။ ဝါးမ်ားထဲတြင္ သေႏၶတည္သည္။ ပုံစံမွာ အလုံး သို႔မဟုတ္ ႏြယ္ပင္ကဲ့သို႔ ပုံစံမ်ိဳးျဖစ္သည္။ ဝါးအျမဴေတသည္ လျပည့္၊ လကြယ္ညမ်ားတြင္ ထိုဝါးထဲမွ စကားေျပာသံမ်ား သီခ်င္းဆိုသံမ်ား ဝါးႀကိတ္သံမ်ား ၾကားရတက္သည္။ပုဂံေခတ္က ဝါးထဲမွေမြးဖြား၍ ဘုရင့္မိဖုရား ျဖစ္သြားေသာ ေဝဠဳဝတီမိဖုရားသည္ ထိုအျမဴေတမွ ေပါက္ဖြားသည့္ဟု ၾကားဖူးသည္။

ထိုဝါးအျမဴေတအား အိမ္၌ေဆာင္ထားလွ်င္ စီးပြားတက္ျခင္း၊ လာဒ္လာဘပြင့္ျခင္း စသည့္အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား ရရွိသည္။ အထူးသျဖင့္ စုန္း၊ ကေဝေအာက္လမ္းတို႔ မျပဳစားႏိုင္ေသာေၾကာင့္ စုန္းယုံၾကည္ေသာ အာရွႏိုင္ငံအခ်ိဳ႕ႏွင့္ အာဖရိကႏိုင္ငံအခ်ိဳ႕က ေဈးေကာင္းေပး၍ ဝယ္တက္သည္။

သစ္ကြင္း

ေတာႀကီးေတာင္ႀကီးမ်ားတြင္သာ ေတြ႕ရတက္သည္။ ပုံပါသစ္ကြင္းမ်ားကို အိမ္၌ေဆာင္ထားလွ်င္ မီးကြင္းသည္။ လူ၊နတ္ ခ်စ္ခင္သည္။ စုန္း၊ ေအာက္လမ္းတို႔ ျပဳစားျခင္း ကင္းလြတ္သည္။ စုန္းယုံၾကည္ေသာ ျမန္မာလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ထိုင္းလူမ်ိဳး၊ မေလးလူမ်ိဳးတို႔က ေဈးေကာင္းေပး၍ ဝယ္တက္သည္။

သံစားေက်ာက္

ေရွးေဟာင္းပစၥည္း ပြဲစားမ်ားႏွင့္ ထိုင္းလူမ်ိဳးမ်ား အလြန္လိုခ်င္ေနေသာ ေက်ာက္တစ္မ်ိဳးျဖစ္သည္။ ထိုေက်ာက္ကို ေရတံခြန္မ်ား ေပါမ်ားရာေဒသႏွင့္ မီးေတာင္မ်ားရွိရာ ေဒသတို႔တြင္သာ ေတြ႕ရတက္သည္။ ထိုေက်ာက္၏ ကာလေပါက္ေဈး တန္ဖိုးမွာ သိန္းတစ္ေထာင္ေအာက္သာ ျဖစ္သည္။

ထိုေက်ာက္သည္ မိုးေရ၊ ေအာက္ဆီဂ်င္ႏွင့္ အိုင္းယြန္းဆာလျဖဴရစ္တို႔ႏွင့္ ထိေတြ႕ၿပီးဓါတ္ျပဳကာ အက္ဆစ္ဓါတ္ ျဖစ္ေပၚေသာေၾကာင့္ သံအရည္ေပ်ာ္ျခင္းျဖစ္သည္။ အရည္ေပ်ာ္သည္မွာလဲ ခ်က္ခ်င္းေပ်ာ္သြားျခင္း မဟုတ္ဘဲ ႏွစ္ရက္သုံးရက္ခန႔္မွသာ အရည္ေပ်ာ္ျခင္း ျဖစ္သည္။

ျခသံ

အဂၢရိတ္ပညာရွင္မ်ား ေတာထဲရွိျခေတာင္ပို႔မ်ားအား ၿဖိဳ၍ရွာေသာ ေက်ာက္တစ္မ်ိဳးျဖစ္သည္။ ျခသံစစ္လွ်င္ ေက်ာက္ပ်ဥ္၌ ေသြးလွ်င္ ႏို႔ကဲ့သို႔အျဖဴေရာင္အရည္မ်ား ထြက္တတ္သည္။ ပုဂံေခတ္ ရွင္အဇၨေဂါဏ၏ မုဆိုးမဘုရားတည္ႏိူင္ေသာ ေ႐ႊျဖစ္၊ ေငြျဖစ္လမ္းစဥ္ ေအာင္ျမင္ရျခင္းသည္ ျခသံ၏အေရးပါမူေၾကာင့္လဲ ျဖစ္သည္။

ေက်ာက္လိပ္၊ ေက်ာက္ခ႐ုႏွင့္ ေက်ာက္ငါး

ထိုေက်ာက္ျဖစ္ေနေသာ ေရေနသတၱဝါမ်ားအား ေက်ာက္ေဆာင္ ထူထပ္၍ ေရႏွင့္နီးသည့္ေနရာမ်ားတြင္ ေတြ႕ရတက္သည္။ ထိုေက်ာက္သတၱဝါမ်ား၏ အသုံးဝင္ပုံမွာ ေရဖလားထဲတြင္ ထည့္၍ ျပဒါးေကြၽးထားလွ်င္ ရက္အတန္ၾကာသည့္အခါ ထိုေက်ာက္သတၱဝါမ်ား စြန႔္ပစ္ေသာ အညစ္ေၾကးမွာ ေ႐ႊျဖစ္ေနတက္သည္ဟု ၾကားဖူးသည္။

Credit ; ထက္ ျမတ္ေအာင္